Luiheid is deels aangeboren, deels aangeleerd. Dat aanleren gebeurt voornamelijk door de omgeving. Mensen zitten nu eenmaal boordevol vooroordelen ten aanzien van anderen. Wanneer men iedere keer wijst op het feit dat iemand lui is, dan gaat die persoon zich hiernaar gedragen.
Dat begint al heel vroeg, bijvoorbeeld bij kinderen op school. De leraar deelt onbewust de leerlingen in in 'kansrijk' of niet. Kinderen waarvan de ouders blank en welgesteld zijn, zijn de moeite waard om in te investeren. Ze krijgen doorgaans meer aandacht en minder kritiek dan kinderen van bijvoorbeeld de vuilnisman. Die worden doorgaans luier gevonden. Het zogenaamde 'luie' kind voelt zich niet gestimuleerd, doet minder en presteert minder goed. Hierdoor denkt de omgeving weer dat het kind lui is.
Genetisch of niet?
Je hebt de luiaards die moeilijk te prikkelen zijn om in actie te komen. Ze zijn weinig gemotiveerd en stellen geen hoge eisen aan zichzelf. Ook hebben ze niet of nauwelijks een doel in het leven. Dit zijn echte luie mensen, die weliswaar vriendelijk zijn en relaxt in het leven staan, maar verder weinig ambitieus zijn.
Dan is er nog een tweede groep luierik, die door hun gedrag als lui worden betiteld. Ze lijken lui, maar zijn in feite onzeker of hebben last van faalangst. Het uitstellen of vooruitschuiven van bepaalde taken of het helemaal negeren van bepaalde situaties door angst. Deze 'luie' mensen zijn vaak onzeker, maar perfectionistisch. Ze leggen de lat zo hoog voor zichzelf, dat dit doorslaat in passiviteit. Ze beseffen dat het doel toch onhaalbaar is en beginnen er dus liever niet aan. Bron: Santé
Schotse wetenschappers aan de University of Glasgow hebben de ontdekking gedaan dat sommige mensen worden geboren met zogenaamde 'luiheidsgenen', die ook de oorzaak zouden zijn van overgewicht. De onderzoekers baseerden zich op een ander onderzoek, waarbij was vastgesteld dat een enkel gen van de fruitvlieg kan uitmaken of het diertje een 'actieve rover' is of een 'achterover zitter'. De Schotten hebben zich in het nieuwe onderzoek geconcentreerd op een zevental menselijke genen, waarvan zij denken dat ze een grote rol spelen bij luiheid.
Luie Zuiderburen
Maar luiheid blijkt ook regionaal en zelfs nationaliteitsgebonden te zijn. In Nederland blijken de Friezen het minst productief. En vorig jaar zomer bleek uit grootschalig Europees onderzoek dat Portugezen de lijst aanvoeren als 'Meest luie Europeaan'. Voor het onderzoek zijn 1000 mensen van elk land ondervraagd naar hun leefwijze. Iedere proefpersoon moest vragen beantwoorden over zijn of haar vrijetijdsbesteding, fysieke activiteiten, gewicht en gezondheid.
Om als 'lui' te worden betiteld, moest je in ieder geval minder dan tien procent van je vrije tijd besteden aan sporten of andere intensieve activiteiten. Of je moest alleen maar zittend de tijd doorkomen. Het onderzoek wijst uit dat er een grote variëteit in vrijetijdsbesteding is door heel Europa. In Noord Europa leven ze het gezondst. Uitschieters vormen ook de mediterrane landen, waar ze volgens het onderzoek liever lui dan moe zijn.